Norge

Norge (Bokmål: Norge; Nynorsk: Noreg), or Wangudom Norge (Bokmål: Kongeriket Norge; Nynorsk: Kongeriket Noreg) fol resmi name, is dexa in utarali Ewropa. Norge is 69yum maxim peryajepul dexa in globa, ji har max kom 5.5 mega insan, Norge is 117yum maxim demojepul dexa in globa.

Histori
Fe daju 872, Norgeli wangudom beungi Harald Meltofa. Fe 1624, atex destrui xaher Oslo. Fe 14 de mesi 11, 1814, Norge ji Sweri krea uncu, ji fe 7 de mesi 6, 1905, Norge julcu of uncu hu da hare ton Sweri. Dur Globajange Dua, Norge bebujo Natzi Doyci fe 9 de mesi 4, 1940, ji finili alodexayen, Rusiyen, exidi Norge fe 7 de mesi 5, 1945.

Demo
Demoje de Norge is 5 509 591 (dajuya fe 2021) or person/km². Fe 2021, 83.3% fe ogartim is xaheryen. Fe 2021, 1.056 mega insan ogar fe Oslo, maxim day xaher in Norge.

29.98% fe ogartim is minmo lao kom 25 nyan (dajuya fe 2020). Demoje nyanli xunjan fe 0.8% (dajuya fe 2021). 3.72% fe demo is ergokal hu da is 54yum in globa (dajuya fe 2019).

Resmi basa de Norge is Norgesa (Bokmål ji Nynorsk), ji alo basa is Samisa ji Swomisa. Dini de 75% fe demoje is Kristoismo ji dini de 3.4% fe demoje is Islamiya (dajuya fe 2020).

Krasi
Norge bekrasi wangu. Lista fe wangu de Norge xorfe 1814 is fe infer:
 * Christian Frederik (16 de mesi 2, 1814 – 3 de mesi 11, 1814)
 * Carl II (4 de mesi 11, 1814 – 5 de mesi 2, 1818)
 * Carl III Johan (5 de mesi 2, 1818 – 8 de mesi 3, 1844)
 * Oscar I (8 de mesi 3, 1844 – 8 de mesi 7, 1859)
 * Carl IV (8 de mesi 7, 1859 – 18 de mesi 9, 1872)
 * Oscar II (18 de mesi 9, 1872 – 7 de mesi 6, 1905)
 * Haakon VII (25 de mesi 11, 1905 – 21 de mesi 9, 1957)
 * Olav V (21 de mesi 9, 1957 – 17 de mesi 1, 1991)
 * Harald V (17 de mesi 1, 1991 – nunya)

Insanli haki
Norge no yongu seza fe morya.



Fe mesi 4, 2020, dur pandemi fe Kovid-19, krasitim de Norge krea Smittestopp ("Enfeksiesto") cel na bonoko duenfeksi fe Kovid-19, mas kos bur demoli ruaksyon, krasitim esto Smittestopp fe mesi 6.

Geografi
Peryaje de Norge is 323 802 km² (69yum maxim day dexa), daju un ofdua fe dayje de Franse. Sui koberi 19 520 km² of peryaje. Norge loka intre Rusi (191 km fe dexabyen), Sweri (1666 km) ji Swomi (709 km), ji to hare kosta ton utarali Bahari Atlantiko ji Utarabahari.

Maxim gao loka is Galhopigen (Norgesa: Galdhøpiggen) fe 2469 m ji maxim cote loka is Norgeli Bahari fe 0 m. Nongyogeo koberi daju 2.7% fe peryaje ji drevolari koberi daju 27.8% fe peryaje (dajuya fe 2018).



Lista fe zona
Norge monhare 19 zona (fylker), ji Oslo hare maxim day demoje.

Exli linkutul

 * Resmi netodom